• Document: Podstawy rachunku kosztów jakości
  • Size: 5.44 MB
  • Uploaded: 2019-01-13 13:53:04
  • Status: Successfully converted


Some snippets from your converted document:

544 2000 Paweł Cabała, Andrzej Kozina Katedra Proc.su %arsqd:a:anla Podstawy rachunku kosztów jakości l. Uwagi wstępne Zapewnienie wysokiego poziomu jakości produktów i uslug stanowi obecnie jeden z najistotniejszych czynników determinujących pozycję konkurencyjną firmy na rynku. W efekcie współczesne przedsiębiorstwa zwracają szczególną uwagę na problematykę zarządzania jakością , a w szczególności na wykorzysty- wanie efektywnych narzędzi zapewniających osiągnięcie odpowiednich standar- dów jakości. Do najważniejszych przedsięwzięć tego rodzaju należy wdrażanie koncepcji kompleksowego zarządzania jakością (To/al Quality Management- TQM) oraz norm ISO 9000. Do niezbędnych warunków zarządzania jakością należy prowadzenie rachun- ku kosztów jakości, umożliwiającego analizę i racjonalizację tych kosztów, celem wypracowania i wdrożenia przez kierownictwo firmy niezbędnych decyzji zapewniających efektywność działań w dziedzinie zarządzania jakością. Celem niniejszego artykułu jest prezentacja podstawowych koncepcji doty- czących szeroko rozumianej problematyki rachunku i analizy kosztów jakości, a w szczególności przedstawienie zasadniczych zalożeń rachunku kosztów jakości, obejmującego cztery następujące etapy: - klasyfikacja kosztów jakości, - pomiar kosztów jakości, - kalkulacja kosztów jakości, - ocena kosztów jakości. Charakterystykę wymienionych etapów poprzedzono przedstawieniem ewo- lucji poglądów w omawianej dziedzinie oraz sposobu interpretacji kategorii kosztów jakości. I 2. Geneza I rozwój koncepcJI rachunku kosztów Paweł Cabala, Andrzej Kozina Jakości Tradycyjny rachunek kosztów w firmie nie uwzględnia wyodrębnionej pozycji, która obejmowałaby w sposób zagregowany koszty jakości. Presja wy- wierana na firmy w celu zapewnienia wysokiej jakości oferowanych dóbr i usług oraz rosnące znaczenie jakości w walce konkurencyjnej przyczyniły się jednak do znacznych zmian w poziomie i strukturze ponoszonych przez przed- siębiorstwa kosztów i nakładów. Obecnie szacuje się, iż koszty jakości mogą stanowić do 20%, a nawet 30% przychodów ze sprzedaży ogółem'. Fakt ten wpłynął na wzrost zainteresowania problematyką kosztów jakości. Zaczęto podejmować próby wydzielania z całości kosztów ponoszonych przez firmę tych kosztów, które bezpośrednio związane są z zapewnieniem wymaganego przez odbiorców poziomu jakości. Pierwszą koncepcję kosztów jakości przedstawił w latach pięćdziesiątych I.M.Iuran [I.M. Juran 1974: J.M. Juran, F.M. Gryna 1989], a w 1961 r. A.V. Fei- genbaum [1983] dokonał ich kategoryzacji. W latach sześćdziesiątych widoczny jest już znaczny wzrost zainteresowania kosztami jakości', co doprowadziło do opracowania w 1967 r. przez Komitet ds. Jakości programu wdrażania rachunku kosztów jakości'. Dalszy rozwój zasad i metod analizy kosztów jakości był inspirowany, i nadal jest, pracami takich autorów,jak: K. Ishikawa, F.B. Crosby, J.S. Oakland, G. Tauguchi (zob. [P. Grudowski 1994]). W Polsce badania nad kosztami jakości mają również swoją tradycję. Pod koniec lat sześćdziesiątych B. Oyrzanowski zwróci! uwagę na ogólnospołeczne problemy związane z tymi kosztami [B. Oyrzanowski 1969]. Kontynuując swoje badania w kolejnych latach dokonuje systematyki podstawowych pojęć i koncep- cji w omawianej dziedzinie [B. Oyrzanowski 1984: 1989]. W latach siedemdzie- siątych pojawiają się pierwsze pr6by zastosowań rachunku kosztów jakości w przedsiębiorstwach. Prowadzenie prac nad kosztami jakości zachęciło Mini- sterstwo Przemysłu Maszynowego do podjęcia decyzji o wprowadzeniu eksperymentalnie z dniem l I 1977 r. rachunku kosztów jakości w kilku przed- siębiorstwach należących do Zjednoczenia: Ema, Predom, Unitra-Dom i Prema. Udany eksperyment zachęcił Ministerstwo do wprowadzenia rachunku kosz- t6w jakości we wszystkich państwowych przedsiębiorstwach tego resortu. Był to prosty rachunek koszt6w ponoszonych bezpośrednio przez producenta. Wyraźny wzrost zainteresowania kosztami jakości nastąpił jednak z początkiem l W skl"d tych kosztów wchodzą koszty profilaktyki, koszty szacowania, koszty wewnętrznych błędów, koszty związane z przekroczeniem wymagań klientów oraz utraconych korzyści [ J. Bank 1996]. 2 Przyklndem wzrostu zainteresowania problematyką kosztów jakości w tym czasie może być fakt, iż Ministrestwa Obrony USA w 1963 r. wydoła nonnę MIL.Q 9858 skierowoną do dostawców realizujących zamówienia rzqdowe. w której zwróciło uwagę na konieczność szacowania kosztów jakości. l Komitet ds. Jakości działa przy Amerykańskim Stowarzyszeniu Sterowania l"ko,cią (ASQC). Podstawy rachunku kosztów jakości lat dziewięćdziesią

Recently converted files (publicly available):