• Document: Kimyasal, Biyolojik, Radyoaktif, Nükleer (KBRN) Ajanlar
  • Size: 2.37 MB
  • Uploaded: 2019-01-12 16:34:58
  • Status: Successfully converted


Some snippets from your converted document:

lüm ü Kimyasal, Biyolojik, Radyoaktif, Bö Nükleer (KBRN) Ajanlar Kitap N A M ER D Mehmet Ali Karaca Giriş Kimyasal savaş maddelerinin kullanımı çok eski tarih- lere kadar uzanmaktadır. Hint destanlarından Rama- yana ve Mahabharata’da, MÖ 400. yıllarda Manu ka- nunlarında zehirli ve alevli okların kullanımını yasak- landığı, fakat yiyecek ve su kaynaklarının zehirlenme- sinin önerildiği belirtilmektedir. Atinalılar MÖ 590. Yı- lında Hirrha kuşatmasında Pleistos nehrine “Hellebo- rus (Ranunculaceae) “ çiçeğinin zehrini dökmüşlerdir. 1.Dünya savaşında ilk kimyasal göz yaşartıcı gazlar 1914 yılında Fransızlar tarafından kullanılmıştır. Buna karşılık olarak Almanlar 1915 yılının Ağustos ayında Fransızlara karşı ilk kimyasal savaş maddesi (boğucu, yakıcı, kusturucu gaz) kullanmış, 5000 ölüm ve 10000 yaralanma ile sonuçlanmıştır. Daha sonrada dünyanın çeşitli yerlerinde kimyasal savaş ajanlarının kullanımı- na devam edilmiş, 17 haziran 2015 tarihinde imzala- nan Cenevre protokolü ile kimyasal savaş ajanlarının kullanımı yasaklanmıştır. Yakın tarihimizde de kimyasal saldırılar gerçekleşmiş- tir. Hindistan’ın Bhopal kentinde 1984’te meydana ge- len Metilizosiyanat kazası, Japonya’da 1994 ve 1995 yıllarında gerçekleşen Sarin gazı saldırıları, Rusya’nın DOI: 10.4328/DERMAN.4637 Received: 17.05.2016 Accepted: 20.05.2016 Published Online: 21.05.2016 Corresponding Author: Mehmet Ali Karaca, Acil Tıp ABD, Hacettepe Üniversitesi, Ankara, Türkiye. GSM: +905325918202 E-Mail: mehmetalikaraca@gmail.com Derman Tıbbi Yayıncılık 590 Derman Tıbbi Yayıncılık 1 Moskoca kentinde 2002’de meydana gelen tiyatro bas- kını başlıca örneklerdir. Yakın tarihimizde kimyasal sal- dırıların yanında biyolojik olaylar ve nükleer saldırılar ve kazalarda bulunmaktadır. Rusya’nın Sverlovsk ken- tinde 1979 yılında meydana gelen Şarbon saldırısı ve 2001 yılında ABD’de görülen şarbonlu mektup saldırı- ları biyolojik saldırılara, 1945 yılında Japonya’nın Hi- roşima ve Nagazaki kentlerine atom bombası atılma- sı, 1986’da Rusya’nın Çernobil kentinde meydana gelen reaktör kazaları da kitlesel olarak nükleer yaralanma- lara birer örnektir. KİMYASAL SAVAŞ AJANLARI Kimyasal savaş ajanları kitle imha silahları arasında en çok tercih edilendir. Elde edilmesi kolaydır ve etki- si kısa sürede ortam koşullarına bağlı olarak geniş ala- na yayılabilir. Kimyasal savaş ajanları; • Canlıları öldürmek, • Kapasitelerini bozmak, • Bitkisel ve hayvansal besin kaynaklarını yok etmek, • Ekonomik önemi olan hedefleri çalışamaz hale getir- mek, • Terör ve paniğe neden olmak, amaçları ile kullanılan zehirleme gücü oldukça yüksek kimyasal maddelerdir. Kimyasal savaş ajanları etkileri ve molekül özelliklerine göre aşağıdaki gruplara ayrılır. 1- Sinir gazları 2- Vezikan (yakıcı) gazlar 3- Boğucu gazlar 4- Kan zehirleyiciler 5- Uyuşturucu gazlar Kimyasal ajanların kullanımı etkileyen başlıca faktör- ler; ajanın tipi, ortam sıcaklığı, iklim özellikleri, rüzgar, nem ve yağmur, kontamine alanın coğrafi yapısı ve toprak özellikleridir. Derman Derman Tıbbi Tıbbi 591 Yayıncılık Yayıncılık 2 Aşağıda bazı kimyasal savaş maddelerinin hava koşul- larına göre kalıcılık süreleri verilmiştir. Tablo 1. Kimyasal Savaş Maddelerinin Kalıcılık Süreleri 10 C 15 C -10 C Yağışlı Güneşli Güneşli Ort. rüzgar Hafif Rüzgar Rüzgarsız, karlı Sarin 1/4-1sa. 1/4-4sa. 1-2 gün VX 1-12sa. 3-21 gün 1-16 hafta Hardal 12-48sa. 2-7 gün 2-8 hafta Fosgen Birkaç dk. Birkaç dk. 15-60 dk. Siyanür Birkaç dk. Birkaç dk. 1-4 sa. Kimyasal savaş ajanının kullanımını destekleyen çev- resel bulgular; beklenmedik yerde beklenmedik ölü ve yaralı kitlesi bulunması, uçaktan yayılan veya çevre- de alışılmamış duman ve sis görülmesi, etrafta şüpheli yağ damlaları veya su birikintilerinin görülmesidir. Ay- rıca etkilenen bölgede yaşayanlarda görmede bulanık- lık, çok sayıda insanda benzer şekilde vezikül, lezyon veya döküntülerin gelişmesi, ani baş ağrısı, öksürme, burun akıntıs

Recently converted files (publicly available):